Uzbekistan, który może zaskoczyć i Ciebie

Ten kierunek był dotychczas wybierany przez nielicznych. Dzisiaj staje się coraz popularniejszy wśród Polaków.

Polacy coraz częściej poszukują nietypowych kierunków swoich podróży. Chociaż w statystyce wciąz najczęściej wybieramy na wypoczynek naszą Ojczyznę, bądź popularne kraje, takie jak znane z All Inclusive i dobrej pogody Egipt, Turcję czy stosunkowo niedaleką nadmorską Chorwację, otwieramy się również na nowe doświadczenia. Obecnie coraz większą popularność zyskuje państwo Azji Centralnej. W 2025 roku prawie siedemnaście tysięcy naszych rodaków zdecydowało się na wakacje w Uzbekistanie.

Uzbeskistan– najważniejsze informacje

Uzbekistan to państwo położone w Azji Środkowej powstałe na skutek rozpadu ZSRR w 1991 roku. Po wybuchu pełnoskalowej wojny na Ukrainie stał się najludniejszym państwem postradzieckim; jest zamieszkiwany przez około 37 milionów obywateli, w większości etnicznych Uzbeków. Oprócz nich państwo zamieszkują między innymi Tadżycy, Rosjanie oraz… nieliczna mniejszość polska, w większości złożona z potomków sybiraków.

Stolicą kraju jest Taszkent będący jednocześnie najludniejszym miastem Uzbekistanu. Językiem urzędowym jest uzbecki, jednak w wielu miejscach można dogadać się po rosyjsku. Znajomość języka angielskiego nie jest normą, ale coraz częściej spotyka się zwłaszcza młodych porozumiewających się w tym języku.

Popularność Uzbekistanu

Dlaczego Uzbekistan jest tak popularny? Pewną wskazówką może być dostępność. Po śmierci pierwszego przywódcy państwa, Islama Karimowa Uzbekistan zaczął się liberalizować. Obecnie Polacy pozostający w kraju do 30 dni są zwolnieni z obowiązku wizowego (wymagany jest jednak paszport). Dalej obowiązuje jednak obowiązek meldunkowy. Natomiast pewnym ułatwieniem w podróży do tego kraju są bezpośrednie loty Warszawa–Taszkent, odbywające się trzy razy w tygodniu. Organizuje je polski przewoźnik narodowy, LOT. Trasa zajmuje około sześciu godzin i jest realizowana w ramach średniodystansowych połączeń z siatki. Pasażerowie podczas podróży otrzymują ciepły posiłek, napoje oraz przekąski.

Na popularność Uzbekistanu składa się także kwestia stricte turystyczna. Państwo ma do zaoferowania liczne zabytki z czasów Jedwabnego Szlaku (choć w większości były one wielokrotnie odbudowywane i restaurowane) oraz czasów radzieckich. Dla fanów historii polecane są zwłaszcza miasta Buchara oraz Chiwa. Entuzjaści historii ZSRR powinni wybrać się na wycieczkę nad Morze Aralskie lub zwiedzić mniej turystyczne zakątki Taszkentu z naciskiem na architekturę modernistyczną (której świetnym przykładem jest chociażby Hotel Uzbekistan).

Ceny w Uzbekistanie są bardzo przyjazne dla europejskiej kieszeni. Za bilet na taszkenckie metro zapłacimy odpowiednik 50 polskich groszy. Samsa, wypiek z ciasta zbliżonego do francuskiego wypełniony farszem z mięsa bądź ziemniakami lub innymi warzywami kosztuje około trzech złotych. Za narodowe danie, plov czyli ryż z kawałkami mięsa baraniego bądź wołowego oraz marchwią (i opcjonalnie cieciorką bądź rodzynkami) zapłacimy od kilkanastu do dwudziestu kilku złotych. Kawa – w bardziej eleganckiej kawiarni – wypijemy za około osiem złotych. Nie przepłacimy także za potrway z grillowanym mięsem.

Natomiast trzeba bardzo uważać przy zamawianiu taksówki. Na lotnisku w Taszkencie znajduje się spora grupa naciągaczy. O ile więcej ich już zapewne nie zobaczymy (ewentualnie przy bardziej ruchliwych dworcach), o tyle warto mieć zainstalowaną aplikację Yandex – lokalny odpowiednik Ubera, który przyda nam się również w innych państwach postradzieckich. Przejedziemy w nim kilka kilometrów za bardzo niewielkie pieniądze pokroju trzech do piętnastu złotych. Przy czym piętnaście złotych wydamy przemierzając pół miasta.

Subiektywny poradnik. Co zobaczyć w Uzbekistanie

Registan w Samarkandzie to prawdopodobnie najbardziej rozpoznawalny zabytek Uzbekistanu i obowiązkowy punkt każdej pierwszej podróży do tego kraju. Monumentalny plac otaczają trzy medres – Uług Bega, Szir Dara i Tillja Kar – których bogato zdobione fasady pokazują potęgę Samarkandy z czasów Timurydów. Warto przyjść tutaj zarówno w dzień, aby dokładnie obejrzeć dekoracje, jak i wieczorem, gdy kompleks jest efektownie podświetlany, wraz z włączaną muzyką.

W Taszkencie warto natomiast zajrzeć na Bazar Chorsu, jeden z najbardziej charakterystycznych bazarów miasta. Pod ogromną niebieską kopułą i w otaczających ją halach można znaleźć przede wszystkim świeże produkty, przyprawy, suszone owoce, orzechy, mięso i tradycyjne uzbeckie wyroby. To dobre miejsce, żeby zobaczyć Uzbekistan mniej jako zbiór zabytków, a bardziej jako normalnie funkcjonujące, codzienne społeczeństwo. Można tam również zakupić magnesy oraz imitacje znanych marek np. okularów przeciwsłonecznych.

Miłośnicy bardziej współczesnej rozrywki mogą wybrać się do Magic City Tashkent– ogromnego kompleksu rozrywkowo-handlowego z restauracjami, sklepami, atrakcjami dla dzieci i charakterystyczną architekturą stylizowaną na europejskie miasta. To miejsce pokazuje zupełnie inną twarz współczesnego Uzbekistanu: szybko modernizującego się i coraz bardziej nastawionego na konsumpcję oraz turystykę. Bywa porównywany nawet do Disneylandu – z tą różnicą, że sam wstęp jest darmowy.

W Samarkandzie warto odwiedzić również mauzoleum Islama Karimowa, pierwszego prezydenta niepodległego Uzbekistanu, który rządził państwem od 1991 do 2016 roku. Jest bogato zdobiony i rzeczywiście imponujący. Sam Karimow był postacią niezwykle niejednoznaczną jako prezydent. Nie dopuścił do uzależnienia swojego kraju od żadnego z wielkich graczy, zwalczał islamski terroryzm jednocześnie prowadząc Uzbekistan do stanu państwa policyjnego.

Buchara to z kolei miasto, w którym najlepiej można poczuć atmosferę dawnego Jedwabnego Szlaku. Warto poświęcić czas na spacer po Starym Mieście, gdzie obok meczetów, medres i dawnych bazarów znajdują się charakterystyczne zaułki i tradycyjna zabudowa. Jednym z symboli miasta jest minaret Kalon, nazywany również Wielką Wieżą – monumentalna budowla wzniesiona w XII wieku, która przez stulecia górowała nad Bucharą. Oprócz nawoływań do modlitwy… zrzucano z niej skazańców.

Jeżeli ma się dzień wolny można pomyśleć nad jednodniową, zorganizowaną wycieczką do położonych w Tadżykistanie Siedmiu Jezior. Podróż z Samarkandy na granicę trwa około godziny. Na granicy, zależnie od ruchu spędzimy zapewne kolejną godzinę, zwłaszcza mając na uwadze skrupulatne kontrole paszportowe tadżyckich pograniczników. Warto wykupić wycieczkę zwłaszcza przez wzgląd na stan tadżyckich, nieutwardzonych, górskich dróg. W jednym z Siedmiu Jezior przy dobrej pogodzie można się kąpać. Natomiast niezależnie od pogody widoki będą niezapomniane. Tu należy również zaznaczyć, że walutą w Tadżykistanie jest somoni, które bez trudu wymienimy w przygranicznym Pandżakencie lub wypłacimy z bankomatu.

Ważne informacje:

• W Uzbekistanie warto zakupić kartę SIM bądź eSIM. Państwo nie należy do UE dlatego warto uniknąć opłat roamingowych.
• Bilety kolejowe, zwłaszcza na pociągi sypialne, lepiej kupić z dużym wyprzedzeniem. Alternatywą są autobusy, ale bilety na nie również szybko się wyprzedają.
• Uzbekistan sprawia wrażenie państwa policyjnego. Bagaże są prześwietlane przy wejściu do metra w Taszkencie, na dworcach a nawet w galeriach handlowych.
• W wielu miejscach dalej nie da się płacić kartą. Najlepiej pieniądze wymienić (dolary lub eura) albo wypłacić w bankomatach– prowizje są stosunkowo niskie, często wynoszą około procenta przy mniejszych sumach. Walutą państwa jest sum. Na dzień piątego października 10 000 sumów uzbeckich to około 3 zł 10 gr.
• W Uzbekistanie obowiązuje bezwzględny zakaz wwożenia epapierosów poza podgrzewaczami tytoniu IQOS. Problem może wywołać również przewożenie drona. Nie należy również robić zdjęć obiektom rządowym i militarnym. Nie należy panikować będąc spytanym przez policjanta o dokumenty na ulicy– jest to pewna norma.
• Woda w uzbeckich kranach nie jest zdatna do picia. Poleca się wodę butelkowaną.
• Pomimo niskich cen papierosów (około 6–10 złotych za paczkę) w wielu miejscach w Uzbekistanie obowiązuje zakaz palenia. Należy bezwzględnie stosować się do przyjętych zasad.